Tko nije probao ovaj gastronomski specijalitet ne može se smatrati pravim gurmanom. Samo pravi ljubitelji pršuta mogu vam reći što propuštate. Doznajte čime je ovaj sušeni komad mesa zaslužio ulogu jednog od najoriginalnijih proizvoda hrvatske kuhinje, a time i nezaobilaznog dijela hrvatske gastronomske ponude.

Što je pršut? To je trajni suhomesnati proizvod dobiven soljenjem, prešanjem i sušenjem najčešće svinjskog, rjeđe goveđeg i ovčjeg mesa.U Hrvatskoj razlikujemo istarski, dalmatinski, krčki i drniški pršut.

Istarski pršut

Istarski pršut proizvodi se od posebno odabranog sirovog mesa, dobivenog od svinja hranjenih domaćom hranom kao što su kuhani krumpir, bundeva, stočna repa i djetelina.Istarski pršut ima elegantan, izdužen oblik zahvaljujući specifičnoj obradi buta s kojeg se uklanja sva masnoća i koža, a ostaje zdjelična kost. Morska sol, crni papar, svježi češnjak, lovorov list i ružmarin rukom se utrljaju u svježi svinjski but. Istarski pršut je proizvod bez dodataka umjetnih konzervansa, sušen na zraku najmanje 12 mjeseci. To je delikatan proizvod, u čijim se kriškama spajaju arome crvenog mesa i slatke masti. Tijekom sušenja cijeli but je prekriven plemenitom plijesni što mu daje karakterističan okus i miris. Cjelokupni proces proizvodnje pršuta strogo je kontroliran od strane ovlaštene institucije, a sve prema proizvodnoj specifikaciji koja je nastala na temeljima dugogodišnje tradicije, poznate Istrijanima još od 16. stoljeća.

Posebnost i razlika istarskog pršuta od pršuta u Dalmaciji ili Krku je u tome što se istarski pršut, za početak, priprema bez kože i potkožnog masnog tkiva, au njihovoj proizvodnji nema dimljenja.

Dalmatinski pršut

Dalmatinski pršut je trajni suhomesnati proizvod, zaštićen oznakom zemljopisnog podrijetla, izrađen od svinjskog buta s kostima, soljenog morskom solju, dimljenog uz blago spaljivanje te podvrgnutog procesu sušenja i zrenja najmanje godinu dana.Posebnost Dalmatinskog pršuta očituje se u njegovom tradicionalnom i prirodnom procesu proizvodnje bez dodanih konzervansa i aditiva. Dalmatinski pršut ne smije sadržavati nikakve dodatke osim morske soli.Karakterizira ga osebujna aroma i miris na dim te karakterističan okus blage slanosti. Područje Dalmacije je veći dio godine izloženo vjetrovima i zato su na ovom području oduvijek postojali prirodni uvjeti za optimalno zrenje i sušenje pršuta.

Za razliku od istarskog, dalmatinski, drniški i krčki pršut zaštićeni su oznakom zemljopisnog podrijetla. Time se štiti samo mjesto proizvodnje pršuta, ali mjesto uzgoja svinja nije navedeno, a sirovi maeat se ponekad uvozi.

Drniški pršut

U drniškom kraju ponosni su na svoju gastronomiju jer je zadržala najbolje od prirode ovoga kraja. Ovaj je kraj posebno poznat po drniškom pršutu. Drniški pršut ističe se posebnom kvalitetom koja je rezultat mikroklimatskih specifičnosti drniškog kraja i nadaleko poznate oštre bure.U procesu proizvodnje nema velike razlike između dalmatinskog i drniškog pršuta, ali postoji razlika u okusu. Zanimljiva je i činjenica o drniškom pršutu, naime serviran je na proslavi krunidbe britanske kraljice Elizabete II 1952. godine.  Obično se kaže da nema dobrog pršuta bez bure, što je i istina jer bura ima specifičan učinak na sušenje pršuta. Taj sjeveroistočni vjetar ključan je u početnoj fazi sušenja, jer tada pršuti imaju najviše vlage u sebi, a bura ih suši na prirodan, neagresivan način. No, za dobar pršut, osim bure, potreban je, manje poznat, topao i vlažan jugoistočni vjetar. Naime, na suhom zraku bačve kora pršuta se osuši i popuca, a sredina ostane mekana.

Krčki pršut

Posebnost krčkog pršuta je što se soli samoniklim biljem s otoka Krka, nije dimljen i sazrijeva u ljusci te se naravno suši na Krčkoj buri. Proces pravljenja pršuta tradicija je koju su učili djedovi, a zapravo je spoj pršutarstva u Istri i Dalmaciji. Dok Istrani rade pršut bez kože i ne dime ga, Dalmatinci ostavljaju kožu i dime ga. I krčki pršut ima kožicu, ali nije dimljen, samo se suši na vjetru.

Ukusan odmor!

ZadarVillas tim